Marijana
Poznata i kao: O, Marijana
Najčuvenija dubrovačka serenada koja je obišla čitav region
Ti si meni rekla: „Da!”
Sve su zvijezde sjale s neba,
Kad sam tebe ljubio ja.
Ja ću te čekati, dok svane dan!
O, Marijana, slatka mala Marijana,
Ti ćeš mi doći na prvi san!
C'jeli Dubrovnik već spi,
Samo pod tvojim prozorom,
Moja mandolina zvoni.
Nek' te čuva anđel blag,
A u jutro, kad se budiš,
Ja ću opet bit' ti drag!
Istorijski i muzikološki kontekst
Pesma „Marijana“ jedno je od najpoznatijih i najizvođenijih dela dubrovačkog i jadranskog građanskog muzičkog kanona. Autor ove čuvene serenade je dubrovački kompozitor, pevač i glumac Vlaho Paljetak, koji je između dva svetska rata stvorio niz nezaboravnih melodija prožetih mediteranskim šarmom, toplinom i liričnošću. Nastala u ambijentu kamenih dubrovačkih ulica, pod senkama renesansnih i baroknih palata i zvonika na Stradunu, „Marijana“ predstavlja idealan obrazac primorske noćne serenade uz pratnju mandolina i gitara.
U muzikološkom pogledu, kompozicija je građena u lepršavom, pevljivom dvočetvrtinskom ritmu sa prepoznatljivim mediteranskim kantilenama. Melodija teče u svetlom durskom tonalitetu, a refren poseduje izuzetnu prohodnost i lakoću pamćenja, što je pesmi obezbedilo status opštenarodnog evergrina. Ponavljanje tremola na mandolini i suptilna harmonijska potka gitare stvaraju autentičan morski zvučni pejzaž, u kome se prepliću šum valova, noćni mir uspavanog grada i mladalačka strast.
„Marijana“ je prevedena na mnoge evropske jezike i izvođena širom sveta, pronoseći slavu Dubrovnika i mediteranskog duha. Na jugoslovenskim prostorima nezaboravne interpretacije ostvarili su Ivo Robić, Dubrovački trubaduri, kao i solisti poput Zvonka Bogdana i Predraga Gojkovića Cuneta. Ona ostaje trajni simbol bezbrižnog primorskog leta i romantike južnih mora.